Áo bà ba – vẻ đẹp giản dị trong ký ức tuổi thơ

Người ta khi tha hương xa xứ, thì thường mang trong lòng nhiều nỗi niềm không biết tỏ cùng ai. Và mỗi khi đâu đó trên một miền đất nước, vô tình nghe một mùi hương quen thuộc giống với quê mình như miếng bánh, chén chè, một mùi cỏ cháy hay một hình ảnh giống với cảnh tượng quê mùa của tuổi thơ, lại cảm thấy cay cay nơi sống mũi.

Sinh ra ở một xóm miền quê đồng bằng sông Cửu Long, lớn lên tôi tha hương đi học, đi nhiều, đi xa, gặp nhiều thứ mới mẻ. Dường như tôi có tình yêu đặc biệt với những thứ mang đậm bản sắc văn hóa vùng miền. Tôi yêu áo tứ thân, yêu cốm làng Vòng, yêu giọng ca quan họ vì nét dân dã và bình dị của người nông dân Bắc Bộ. Tôi yêu áo dài tím thướt tha mộng mơ và giọng nói ngọt ngào của những em gái Huế, dễ làm người ta cảm mến nhớ nhung. Nhưng, với áo bà ba, trong tôi nó không chỉ là tình yêu ở nét đặc sắc dân tộc, mà đó là niềm thương nhớ về hình ảnh của mẹ, của chị tôi, những người phụ nữ chịu thương chịu khó, về những ngày tháng thơ ấu.

Áo bà ba trong ký ức tuổi thơ

Ngày ấy nhà tôi nghèo, tụi nhỏ trong xóm chỉ có mấy trò bắn bi, hái lục bình chơi rồi đi ngắt mấy nhụy hoa dâm bụt để hút mật, mẹ và chị tôi thì sớm hôm tảo tần nuôi tôi khôn lớn. Tôi còn nhớ ngày ấy, cả mẹ và chị lúc nào cũng mặc áo bà ba, mẹ thì áo nâu sòng với quần vải đũi màu đen chấm gót. Chị tôi thì hay mặc áo bà ba màu tươi sáng hơn. Lúc đi làm đồng, đi hái rau với mẹ, chị vẫn mặc áo bà ba nâu hoặc đen, nhưng mỗi sáng mang đồ ra chợ bán hoặc đi gặp người chị thích, chị lại chọn áo màu hồng phớt, có khi là áo xanh lam. Hồi đó, tôi chưa biết nhiều và hiểu nhiều, chỉ cảm thấy mẹ và chị trong áo bà ba sao mà đẹp và duyên dáng đến thế.

Còn nhớ hồi ấy, mẹ may cho tôi một bộ bà ba nhỏ xíu màu nâu từ khúc vải may áo của mẹ. Mẹ bảo tôi con nít nghịch ngợm nên may màu tối cho đỡ thấy sờn chỉ rách vai. Còn tôi thì hay ước mình là người lớn, để mặc áo bà ba xinh đẹp giống chị, để ra chợ bán hàng. Vì trong mắt tôi, chị tôi chính là người con gái đẹp nhất.

Rồi tôi dần lớn lên một tí, ngày chị tôi đi lấy chồng cũng đến. Tôi còn nhớ mãi không quên hình ảnh của mẹ, cũng vẫn trong bộ áo bà ba nhưng may bằng vải gấm trắng, nút nhựa màu ngà. Mẹ bảo vải quý không dám xài, chỉ để dành may áo mặc lúc chị em tôi lấy chồng. Rồi mẹ khóc, chị cũng khóc. Chị tôi ngày ấy thật dịu dàng, đằm thắm và xinh đẹp khiến ai nhìn cũng phải nao lòng, nhưng mắt chị đượm buồn. Chị mặc chiếc áo bà ba hồng cánh sen, với quần lụa màu trắng, cài hoa trên đầu cùng họ nhà trai lên đò đi về nhà ở xứ khác.  Chị và mẹ trong tôi đến bây giờ vẫn là hai người phụ nữ đẹp nhất. Có lẽ vì thế mà tôi yêu áo bà ba, như tình cảm của tôi dành cho những ngày thơ ấu. Chiếc áo mộc mạc, tay dài đơn sơ, không bâu áo, không cầu kì kiểu cách, chỉ đơn độc một hàng nút chính giữa, mặc với quần lưng thun mà sao lại đằm thắm và đức hạnh đến thế. Kiểu dáng của áo bà ba cũng chính là nét đẹp và tính cách của người Nam Bộ, thật thà, đơn giản, thoải mái nhưng chịu thương chịu khó, và công dung ngôn hạnh.

Rồi tôi lớn, đi học xa xứ, cuối cùng định cư hẳn trên Sài Gòn. Nhưng mỗi lần có dịp về quê, thấy mấy cô thiếu nữ trong chiếc áo bà ba mộc mạc màu xanh mạ non, màu trắng, chèo đò trên sông, mấy cô gái bán hàng trên chợ nổi cũng mặc áo bà ba, thoăn thoát chuyền hoa quả mình bán cho khách thử, tôi lại thấy áo bà ba đẹp hơn bao giờ hết.

Thiếu nữ duyên dáng trong chiếc áo bà ba

Ngày nay, xã hội tiến bộ hơn, nên trang phục cũng đổi mới. Trên chỗ tôi ở hồi xưa người ta nhập nhiều mặt hàng quần áo từ các nước khác về, kiểu dáng mẫu mã cũng thời trang hơn, năng động và sang trọng hơn. Có lẽ vì hội nhập văn hóa nên cũng ít thấy người ta mặc áo bà ba thường xuyên như ngày xưa. Chỉ còn mấy cô thôn nữ, mấy chị bán hàng trên xóm nổi, trong các khu giới thiệu du lịch Nam Bộ hay ca sĩ khi lên sân khấu hát về miền Tây mới còn mặc áo bà ba mà thôi. Áo cũng khác xưa nhiều, màu sặc sỡ hơn, người ta may vừa sát với thân người, đôi khi còn được thuê tay nhiều họa tiết như đôi chim, hoa sen ở vạt áo, ở cổ tay làm cho nét đẹp trong chiếc áo bà ba truyền thống được tôn vinh hơn nữa. Và chắc rằng, với những đứa con miền sông nước như tôi, người mặc áo bà ba không chỉ duyên dáng mộc mạc, không chỉ là khoác lên người chiếc áo đẹp như bao trang phục để tôn vinh người mặc khác, mà là khoác lên cả một bầu trời kỉ niệm về quê hương, về những năm tháng cũ, về mẹ về chị, và cả những nỗi niềm khó tả.

Bài viết liên quan:

Please follow and like us:

Leave a Reply